Wycieczki poza Kraków śladem dziedzictwa żydowskiego
Wizyty w byłych sztetlach oraz miastach i wioskach, gdzie przed II wojną światową Żydzi stanowili dużą cześć populacji
Dziedzictwo żydowskie w Polsce to nie tylko Kraków, Warszawa i inne wielkie miasta. Istotne ślady wielowiekowej obecności społeczności żydowskich możemy odnaleźć także – a może przede wszystkim – w mniejszych miejscowościach: miastach średniej wielkości, małych miasteczkach i wsiach. Aby uzyskać prawdziwy i pełny obraz żydowskiego życia oraz jego skali i różnorodności warto wybrać się właśnie tam – zobaczyć synagogi i domy modlitwy, odwiedzić cmentarze, przejść wąskimi uliczkami wzdłuż starych kamienic, zajrzeć w podwórza, poszukać śladów po mezuzach na drzwiach domów.
„Spacerując tarnowskimi głównymi ulicami, względnie w bogatych dzielnicach, odnosiło się wrażenie, że wszyscy Żydzi są w tym mieście bogatymi kupcami, adwokatami i właścicielami domów, gdyż taki widok rzucał się w oczy. Kto jednak zadał sobie trud, aby zejść do wilgotnych mieszkań w suterenach, zakurzonych poddaszy (…) dopiero tam mógł zobaczyć jak piszczy bieda, dokucza głód, panuje nędza… Z jednej strony chasydyzm i związani z religią. Z drugiej strony – naród, prości zjadacze chleba. Tym byli żydowscy dorożkarze, szlifierze, prasowacze, robotnicy warzący mydło, tragarze…”
– Cyt. za Adam Bartosz „Tarnowskie Judaica” pochodzący z „Tarnów. Egzystencja i zagłada żydowskiego miasta” (Tel Awiw 1954)
